Recenzja komiksu "Niewinny pasażer"

Niewinny pasażer.
Dostępność: 24h
Cena: 26,90 zł  29,90

Wiele lat temu Andrzej Banach proponował, by w obrębie komiksów wprowadzić - analogiczny do obowiązującego w literaturze - podział na lirykę, epikę i dramat. Sama koncepcja była dość niedorzeczna, ale w jednym Banach miał rację: niewątpliwie istnieją historyjki rysunkowe zasługujące na miano narysowanej poezji. Niewinny pasażer Martina tom Diecka jest właśnie takim komiksem.

Bohaterem tej opowieści jest samotny mężczyzna, który podróżuje po morzu pragnąc dotrzeć do Źródła, trafia jednak na statek płynący w przeciwnym kierunku. Cała historia relacjonowana jest przy pomocy obrazków jednakowej wielkości, umieszczonych po cztery na stronie - podział ten przypomina stroficzną budowę wiersza, a podobieństwo to podkreśla jeszcze fakt, że wielokrotnie połączenia między kadrami oparte są na asocjacji wyglądów, a twórca raz po raz odwraca naszą uwagę od zdarzeń, by pokazać urodę scenerii lub zwrócić uwagę na osobliwość jakichś kształtów. Sama opowieść ma charakter oniryczny, co tom Dieck sygnalizuje na początku, kilkakrotnie każąc swojemu bohaterowi budzić się ze snu. Później scen zasypiania i budzenia się nie ma, ale logika marzenia sennego pozostaje: wszystko spowija aura tajemnicy i niedopowiedzenia, a statek, na pokład, którego trafił Pasażer, przypomina labirynt. Pod jego pokładem znajduje się jakiś osobny, rzadzący się własnymi prawami świat.

Niewinny pasażer przypomina utwór poetycki także i pod tym względem, ze Martin tom Dieck główny nacisk kładzie na na stronę formalną: mamy tu grę świateł i cieni, subtelne zmiany stylu rysowania, kadry wycyzelowane do ostatniego szczegółu i naszkicowane od niechcenia, obrazki rysowane białą kreską na czarnym tle i obrazki, które bardziej przypominają obrazy abstrakcyjne niż komiksowe kadry.

Krótko mówiąc, jest to prawdziwa uczta dla oka, ale raczej dla tych, którzy umieją zauważyć, że komiks to utwór narysowany i docenić warsztatowe umiejętności jego twórcy.