Przegląd prac wirtuoza ołówka – recenzja albumu "Krzesło w Piekle"

Autor: Mirosław Skrzydło
14 stycznia 2016

Krzesło w Piekle to monumentalny album zawierający przegląd twórczości wirtuoza ołówka i pędzla, nieposkromionego ilustratora, Krzysztofa Gawronkiewicza. Wspomniany artysta to bez wątpienia jedna z ikon polskiego komiksu, którego widowiskowe prace na trwałe wpisały się do kanonu europejskiej sztuki obrazkowej. W recenzowanym woluminie znajdziemy nie tylko fragmenty jego słynnych dzieł, ale również pojedyncze plansze, krótkie formy i zapadające w pamięć okładki. Mówiąc krótko – przeszło trzysta stron prawdziwej uczty dla oka.

Gawron dziarsko wkroczył na salony polskiego komiksu w 1989 jako młody, niezwykle pracowity uczeń warszawskiego Liceum Plastycznego. Swoimi iście wizjonerskimi rysunkami przekonał do siebie zespół redaktorski i wiernych czytelników "Fantastyki". Owocem jego współpracy z kultowym periodykiem było nawiązanie znajomości z Maciejem Parowskim, który zaproponował mu wykonanie ilustracji do jego opowieści Burza, rozgrywającej się w trakcie II Wojny Światowej. Doświadczony rysownik przez lata swej spektakularnej kariery współpracował z innymi popularnymi twórcami komiksowymi – bliskim przyjacielem z czasów studenckich, Dennisem Wojdą, precyzyjnym scenarzystą Grzegorzem Januszem czy (ostatnio) z odnoszącą niemałe sukcesy na rynku frankofońskim, Marzeną Sową (pomysłodawczynią autobiograficznego cyklu Marzi). Wartym uwagi jest fakt, iż za fascynującą historię Esencja wydaną w albumie Przebiegłe dochodzenie Ottona i Watsona, Gawronkiewicz i Janusz w 2003 roku zdobyli główną nagrodę w konkursie zorganizowanym przez telewizję Arte. W ten sposób rodzimi twórcy zostali uhonorowani prestiżowym wyróżnieniem na Zachodzie, co można uznać za wielki sukces całego rodzimego przemysłu komiksowego.

Opasły album wydany przez niezastąpioną Kulturę Gniewu został doskonale zredagowany i wzbogacony o wartościowe teksty uznanych krytyków literackich. We wstępie Jakub Woynarowski wyczerpująco wyjaśnia pochodzenie intrygującego tytułu recenzowanej pozycji, odwołując się przy tym do dokonań artystycznych rysownika serii Mikropolis. Wydawcy skrupulatnie podzielili twórczość Gawrona na kilka powiązanych ze sobą części. Otrzymujemy Krótkie i średnie metraże, czyli wspólne dzieła artysty ze scenarzystami (Januszem, Wojdą, Michałem Kalickim czy Dawidem Karpiukiem) oraz jego w pełni samodzielne projekty, a także rozdziały Długi metraż i Ilustracje.

Interesująco wypada drugi rozdział, w którym znajdziemy wyimki jego słynnych komiksów, takich jak: Tabula Rasa, Mikropolis, Achtung Zelig! (scenariusz: Krystian Rosiński), Burza, Przebiegłe dochodzenia Ottona i Watsona, Powstanie (pierwszy tom dyptyku napisanego przez Sowę) oraz najnowszy, apetyczny projekt stworzony we współpracy z Januszem, zatytułowany Kwintesencja. Ponownie bez zarzutów spisał się zespół redaktorski pod zręczną batutą koordynatora albumu, Piotra Machłajewskiego, serwujący nam najbardziej interesujące plansze ze wspomnianych dzieł.

Równie udanie prezentują się nowele zebrane w pierwszym części rzeczonej pozycji. Znajdziemy wśród nich absolutne perełki krótkiej formy: mocno psychodeliczną opowieść Kinoman, uroczą makabreskę Bardzo ostro i przewrotną satyrę na polski komunizm (Miasto, masa, mięso) ze scenariuszami Janusza, zabawną historię Webtrip. Lena i jednostronicową parodię Gwiezdnych Wojen – obie nowele z warstwą fabularną Wojdy. Ponadto charakterystyczne ilustracje Gawronkiewicza dopełniły treść niepokojącej noweli Horror Rafała Bogusławskiego, makabreski Boat hotel Pierre-Marie Grille-Liou oraz przejmującą historię Sto lat Kisiela Karpiuka. Z prac autorskich Gawrona warto wymienić wciągającą opowieść Komisarz i pozbawiony słów, dopieszczony Szkicownik.  

2015 rok w polskim komiksie to niepodzielna hegemonia uznanego artysty. Reedycja Przebiegłego dochodzenia..., śmiały eksperyment literacko-graficzny Kwintesencja oraz recenzowany album i towarzysząca mu wystawa prac Gawrona w galeriach w całej Polsce, tylko potwierdzają wcześniejsze zdanie. Krzesło w Piekle to wyborna uczta dla wszystkich miłośników rodzimej sztuki komiksowej. Oklepane zdanie: Musisz mieć, jest tu jak najbardziej na miejscu.

Ocena: 10/10

Krzesło w piekle

Scenariusz: Krzysztof Gawronkiewicz
Rysunek: Krzysztof Gawronkiewicz
Wydawnictwo: Kultura Gniewu
Rok wydania polskiego: 9/2015
Rok wydania oryginału: 2015
Liczba stron: 340
Format: 240x320 mm
Oprawa: twarda
Druk: kolor
Dystrybucja: księgarnie, internet
ISBN-13: 978-83-64858-18-5
Wydanie: I
Cena z okładki: 149,90 zł


blog comments powered by Disqus