Świat czerni i bieli – recenzja antologii "Powstanie '44. Po Powstaniu"

Autor: Tomasz Nowak
6 czerwca 2014

www.gildia.pl
Powstanie '44 - 5 - Antologia prac konkursowych 2012 "Po Powstaniu".
Dostępność: 24h
Cena: 19,10 zł 29,99 zł
dodaj do koszyka

Piąty tom pokonkursowej antologii powstańczej, zatytułowany Po powstaniu, dotyka rzeczy ważkiej – konsekwencji warszawskiego zrywu. I choć artystyczny poziom prac z roku na rok wzrasta, interpretacja tematu wskazuje, że współczesny ogląd tamtych zdarzeń staje się niepokojąco płaski.

Z antologii wynika, iż popowstańczy świat zamieszkują generalnie dwa typy ludzi – uciśnieni AKowcy i komuniści, czyli świnie (vide: Odsiecz warszawska). Przy czym ci drudzy gnębią tych pierwszych. Są podstępni, występni, po prostu źli. Ci pierwsi zaś to ludzie prawi, sprawiedliwi, jaśni. Tyle, że zdani na łaskę nowej władzy podlegają systematycznemu wyniszczeniu.

Nie trudno stwierdzić jak bardzo niepełny i uproszczony to obraz. W całej antologii z tego schematu wyłamują się prace nieliczne. Nagrodzone miejscem I Na szczęście i wyróżniony Bałwanek warszawski dotykają losów cywilów. Oba dostrzeżono słusznie, już choćby z uwagi na odmienne potraktowanie tematu.

Również w tym kontekście dobrze stało się, że II miejsce uzyskało odrobinę polemiczne z mitem powstania Popo Show. Dyskontuje ono postać prof. Pawła Wieczorkiewicza, sceptycznego wobec omawianej problematyki. Z kolei stęsknionych za komiksowym pałerem, znanym choćby z produkcji amerykańskich, zachwyci zdobywca miejsca III, nieszablonowa Kwestia podejścia. W podobny symboliczny nurt wpisuje się słabsze już jednak graficznie Gdzie jest tatuś.

Reszta podąża za wychyloną totalnie w jedną stronę wskazówką historii. Owszem, pojedynczo te shorty mogą się podobać. Solidne scenariuszowo (Bohaterowie, Polska jest wolna, 1528 dni, Leon), intrygujące graficznie (Ojciec, żołnierz, bohater, Przed świtem, Ucieczka w nieznane) zebrane en masse w jednym tomie ujawniają niestety wyraźną słabość w dotychczasowym kształtowaniu wizerunku powstania i rzeczonego po-powstania. Wśród odciskanych tu zapamiętale matryc, powielanych schematów brakuje dystansu, a niejednokrotnie i umiaru, który byłby w stanie nadać im nową, odrębną jakość. Werdykt jurorów potwierdza, iż oni także dostrzegli ten problem.

Po powstaniu wpisuje się zatem w nurt martyrologiczny. Z dzisiejszego punktu widzenia łatwo uznać, że ma stanowić kolejny odpór dla "bluźnierczego" Obłędu '44 Zychowicza. Niestety, bardziej prawdopodobne jest to, że autorom nie stało wyobraźni. Może zatem następnym razem zdefiniować temat nieco ściślej, tak aby na łamach antologii pojawili się naprawdę ci, na których zapewne i tym razem najbardziej liczono – zwykli ludzie?

Powstanie '44 - 5 - Antologia prac konkursowych 2012 "Po Powstaniu"

Wydawnictwo: Egmont
Rok wydania polskiego: 5/2012
Liczba stron: 128
Format: 170x250 mm
Oprawa: miękka ze skrzydełkami
Papier: offsetowy
Druk: kolor
Dystrybucja: księgarnie, internet
ISBN-13: 978-83-237-6157-0
Wydanie: I
Cena z okładki: 29,99 zł



blog comments powered by Disqus