Komiks historyczny pełną gębą – recenzja komiksu "Uczeń Heweliusza"

Autor: Mirosław Skrzydło
Korekta: Jerzy Łanuszewski
13 kwietnia 2014

Od niepamiętnych czasów ludzie o otwartych umysłach i smykałce do nauk ścisłych spoglądali w niebo, snując przeróżne teorie na temat ciał niebieskich unoszących się nad naszymi głowami. Rzecz jasna, większość owych hipotez nijak się miała do prawdy o gwiazdach, planetach czy gwiazdozbiorach. Wraz z upływem lat i rozwojem technologicznym zaczęto wysnuwać wnioski oparte o wieloletnie obserwacje i zebraną fachową wiedzę. Wielką rolę w rozwoju astronomii odegrali dwaj wielcy uczeni pochodzący z Polski: Jan Heweliusz i Mikołaj Kopernik. Komiks Macieja Jasińskiego (scenariusz) oraz Krzysztofa Trystuły (ilustracje) zatytułowany Uczeń Heweliusza w telegraficznym skrócie prezentuje życiorys owego wybitnego człowieka.

Pierwsza strona rzeczonego albumu przenosi nas do epokowego dnia lądowania na księżycu, do chwili gdy jeden z astronautów określa swe położenie przez oddalenie od krateru Heweliusza. W tej krótkiej scenie scenarzysta humorystycznego Misia Zbysia podkreśla ogromne znaczenie dokonań rodzimego naukowca w zakresie eksploracji kosmosu. W końcu to właśnie Heweliusz stworzył nowatorski katalog ponad półtora tysiąca gwiazd oraz własnoręcznie skonstruował największy w tamtych czasach, prawie pięćdziesięciometrowy teleskop. Trzeba również zaznaczyć, że pochodzącego z Gdańska astronoma, całkiem słusznie porównuje się do Leonarda da Vinci, acz szkoda, iż Jasiński nie skupił się zbytnio na ukazaniu szerokich zdolności konstruktora.

Warstwa fabularna Ucznia Heweliusza (co zresztą zaakcentowano w tytule komiksu) została przedstawiona z punktu widzenia małoletniego pomocnika mistrza Jana, Staszka. W pracowni Heweliusza pojawia się sam król Jan III Sobieski, który z zachwytem wpatruje się w księżyc przez ogromną lunetę zbudowaną przez jego oddanego przyjaciela. Jak na rasowego władcę przystało, bez większych oporów zgadza się przeznaczyć duże kwoty na dalsze badania wiekowego uczonego. Sobieski wie, iż prawdziwą wartość ojczyzny wyznaczają wielkie umysły pokroju Heweliusza. Na sugestię króla odnośnie pogłosek na temat odczytywania przyszłości z gwiazd, protagonista komiksu z lekką nutą zdenerwowania wyjaśnia, iż: "Astronomia to nauka taka jak matematyka, a nie kuglarskie i jarmarczne sztuczki". Odpowiedź mistrza szybko ripostuje Staszek, ukazując władcy możliwość wróżenia z dat urodzenia danej osoby. Okazuje się, że to była wyłącznie sprytna gra ze strony młodzieńca, który wykorzystał łatwowierność króla do wzbogacenia się o kilka monet i dozgonną wdzięczność władcy.

Staszek to bowiem nad wyraz śmiały, nieco przebiegły, energiczny i bohaterski chłopak, który po śmierci ojca (nieustraszonego żeglarza) i samobójstwie matki został wychowankiem Heweliusza. Młodzieniec nie tylko rozweselał sędziwego mistrza, ale również służył mu dobrą radą, a nawet ocalił drogocenne księgi i przedmioty przybranego ojca po pożarze jego pracowni. Dzięki pogodnemu usposobieniu oraz przepowiedzeniu świetlanej przyszłości króla, dorosły Staszek został mianowany Nadwornym Astronomem. Melancholijny nastrój opowieści potęguje ostatni całostronicowy kadr, na którym dostrzegamy posmutniałego bohatera stojącego nad umierającym mistrzem Janem.

Uczeń Heweliusza to komiks historyczny pełną gębą, w którym odnajdziemy zarówno wątki humorystyczne, dramatyczne, prawdziwą przyjaźń po grób, niegodziwego złoczyńcę w postaci mściwego służącego Heweliusza, Tomasza oraz sceny jakby żywcem przeniesione z opowieści płaszcza i szpady. Świetnie wypadają iście kreskówkowe rysunki Trystuły oraz właściwy dobór materiału i jego prezentacja w niespełna pięćdziesięciostronicowym komiksie. Życzę sobie więcej takich porywających, apetycznych opowieści.

Ocena: 7,5/10

Uczeń Heweliusza - (wyd. II)

Scenariusz: Maciej Jasiński
Rysunek: Krzysztof Trystuła
Wydawnictwo: Wojewódzka i Miejska Biblioteka Publiczna w Gdańsku
Rok wydania polskiego: 1/2014
Liczba stron: 48
Format: A4
Oprawa: miękka
Papier: kredowy
Druk: kolor
Dystrybucja: własna, sklepy specjalistyczne
ISBN-13: 9788389285713
Wydanie: II


blog comments powered by Disqus